Pokret slobodnih građana pokreće inicijativu za upis Starog savskog mosta u Beogradu u evidenciju dobara koja uživaju prethodnu zaštitu i pokretanje postupka njegove pune zaštite.

Nakon najava da će Stari savski most u Beogradu biti izmešten sa svoje lokacije i rekonstruisan na nekim od ponuđenih lokacija, smatramo da je neophodno da izrazimo veliko negodovanje zbog ovih predviđenih aktivnosti i najava, i da delujemo u pravcu njegove bolje zaštite.

Stari savski most je jedan od najvažnijih infrastrukturnih objekata u Beogradu koji sa aspekta istoričnosti i autentičnosti ispunjava neophodne uslove za upis u evidenciju i utvrđivanje statusa kulturnog dobra, a na osnovu Zakona o kulturnim dobrima Republike Srbije (("Sl. glasnik RS", br. 71/94, 52/2011 - dr. zakoni i 99/2011 - dr. zakon).

Podsećamo da je ovaj most sagrađen za vreme nemačke okupacije tokom drugog svetskog rata, te da na taj način predstavlja deo vojnog industrijskog nasleđa, čiji se značaj sve više ističe u Evropi. Naročito je važno istaći da je ovo jedan od retkih sačuvanih ratnih mostova na našem području iz tog perioda. Dodatnu istorijsku vrednost daju dešavanja u vezi sa ovim objektom tokom akcije oslobođenja Beograda, kada je planirano njegovo miniranje, a nakon povlačenja okupacionih trupa ka Zemunu. Most je do danas sačuvan samo zbog herojskih dela naših Beograđana. Naime, učitelj Miladin Zarić je, videvši miniranje mosta, tu akciju sprečio presecanjem kontaktnih kablova na minerskom sistemu. Pored simboličnog značaja, ovaj čin je omogućio bolje prodiranje oslobodilačkih trupa i nesmetanu komunikaciju sa levom obalom reke Save.

Taj njegov čin predstavlja važan gest za grad Beograd, a most neraskidivu istorijsku sponu sa Novim Beogradom.

Izuzetno je važno da se struka zaštite kulturnih dobara sa svim srodnim profesijama i institucijama, ogradi od velikih građevinskih projekata koji su do sada mnogo puta bili uzrok problema u urbanističkim, arhitektonskim okvirima i oblasti zaštite kulturnih dobara. Zavod za zaštitu spomenika kulture mora pokazati integritet i nezavisnost u stručnom odlučivanju i primeniti sve raspoložive pravne mogućnosti za očuvanje originalne pozicije mosta.

Samo takva ustanova ili organizacija može očekivati potpunu podršku i zaštitu od svojih građana i predstavljati relevantan faktor u javnom diskursu.

Pozivamo sve da se priključe ovoj inicijativi.

Pokret slobodnih građana